+30 213 0175600 info@sioufaslaw.gr
EnglishΕλληνικάRomână

ΑΠΟΦΑΣΗ: Υπ΄ αριθμ.: 1000/2018 του Συμβουλίου της Επικρατείας.

1. Ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας ήχθη, προς επίλυση, το ζήτημα της ευθύνης αντιπροέδρου ημεδαπής ανώνυμης εταιρείας, εις βάρος της οποίας η Φορολογική Διοίκηση είχε διαπιστώσει παράβαση φοροδιαφυγής. Το ζήτημα αυτό ετέθη στη βάση του ακόλουθου ιστορικού. Η αρμόδια φορολογική αρχή, ύστερα από τη διαπίστωση αυτή, επέβαλε και σε βάρος του αντιπροέδρου της ως άνω εταιρείας τα προβλεπόμενα από τις διατάξεις του άρθρου 46 του κώδικα φορολογικής διαδικασίας (Κ.Φ.Δ. – ν.4174/2013, όπως ισχύει) προληπτικά και διασφαλιστικά, του δημοσίου συμφέροντος, μέτρα (άρνηση χορηγήσεως, από τη Φορολογική Διοίκηση, των εγγράφων που απαιτούνται για τη μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων, δέσμευση ποσοστού 50% των καταθέσεων, των πάσης φύσεως λογαριασμών και παρακαταθηκών και του περιεχομένου θυρίδων). Το νομικό έρεισμα των επιβληθέντων μέτρων απετέλεσαν οι διατάξεις του ως άνω άρθρου του Κ.Φ.Δ., που προβλέπουν την σωρευτική επιβολή αυτών (πέραν του ν.π ή της νομικής οντότητας) και σε βάρος κάθε προσώπου εντεταλμένου από οποιαδήποτε αιτία στη διοίκηση ή διαχείριση ή εκπροσώπηση, του ν.π κλπ, από την τέλεση της φορολογικής παραβάσεως και εφεξής, ανεξαρτήτως του γεγονότος αν μεταγενεστέρως έχουν αποβάλει την σχετική ιδιότητά τους. Σύμφωνα με εξουσιοδοτική διάταξη του ως άνω άρθρου του Κ.Φ.Δ., τα ως άνω, σωρευτικώς ευθυνόμενα πρόσωπα εξειδικεύτηκαν με την, κανονιστικού χαρακτήρα, υπ΄ αριθμ.: ΠΟΛ 1282/2013, μεταξύ δε αυτών, περιελήφθησαν, όλα τα πρόσωπα που είχαν μία από τις ιδιότητες προέδρου, αντιπροέδρου, διευθύνοντος, εντεταλμένου, συμπράττοντος συμβούλου, διοικητή, γενικού διευθυντή, διευθυντή και προσώπου εντεταλμένου στη διοίκηση ή διαχείριση η εκπροσώπηση ανώνυμης εταιρείας, βάσει διατάξεως νόμου ή ιδιωτικής βουλήσεως ή δικαστικής αποφάσεως ή άλλης, νόμιμης, αιτίας.

2. Κατά της αποφάσεως επιβολής των ως άνω μέτρων, ο ορισθείς νομίμως αντιπρόεδρος ανώνυμης εταιρείας προσέφυγε στα αρμόδια διοικητικά δικαστήρια της ουσίας, υποστηρίζοντας το παράνομο της αποφάσεως αυτής, για τον λόγο ότι, δεν υπείχε την ευθύνη εκ μόνης της τυπικής ιδιότητάς του. Τούτο δε, καθ΄ όσον, ανεξαρτήτως της εκ μέρους του υπογραφής δύο ισολογισμών της εταιρείας, την πλήρη διαχείριση και τα δικαιώματα εκπροσωπήσεως και δεσμεύσεως της εταιρείας είχαν, σύμφωνα με τα πρακτικά του διοικητικού της συμβουλίου, ο διευθύνων σύμβουλος και ο πρόεδρος αυτού. Η προσφυγή του αντιπροέδρου έγινε δεκτή, τόσο από το διοικητικό πρωτοδικείο, όσο και από το αντίστοιχο διοικητικό εφετείο. Η αρμόδια δημόσια αρχή άσκησε αίτηση αναιρέσεως κατά της αποφάσεως του τελευταίου δικαστηρίου ενώπιον του Συμβουλίου της Επικρατείας. Το τελευταίο, επελήφθη της εκδικάσεως της αναιρετικής αιτήσεως, επειδή προέβαλε νομικό ζήτημα επί του οποίου δεν είχε, μέχρι τότε, εκδοθεί απόφαση του ανωτάτου ακυρωτικού δικαστηρίου. Με την ανωτέρω απόφασή του επικύρωσε την αναιρεσιβληθείσα εφετειακή απόφαση στη βάση της αιτιολογικής παραδοχής ότι, δεν αρκεί, για την αναδοχή της φορολογικής ευθύνης, κατά τις ως άνω διατάξεις του ΚΦΔ και της ΠΟΛ., μόνο η τυπική ιδιότητα του αντιπροέδρου ή άλλου οργάνου διοικήσεως ημεδαπής ανώνυμης εταιρείας, αλλά απαιτείται, προσθέτως, και η, εκ μέρους του, άσκηση καθηκόντων διοικήσεως, διαχειρίσεως ή εκπροσωπήσεως της ελεγχόμενης εταιρείας, προϋπόθεση, που οφείλει να αποδείξει, κατά περίπτωση, η φορολογική Διοίκηση, η οποία, στην εν θέματι υπόθεση, δεν ανταποκρίθηκε στο σχετικό χρέος.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ
Η ευθύνη των προσώπων που ορίζονται με τις διατάξεις του Κ.Φ.Δ. και εξειδικεύονται με τις διατάξεις της προαναφερόμενης ΠΟΛ, ανακύπτει στο πλαίσιο των διατάξεων αυτών, ως ειδικών. Οι τυπικές ιδιότητες των προσώπων που ασκούν διοίκηση, διαχείριση ή εκπροσωπούν νομικό πρόσωπο ή, εν γένει, νομική οντότητα, προσδίδονται από τις νομοθετικές και καταστατικές διατάξεις ή απονέμονται και κατ΄ άλλον τρόπο, όπως, κατά περίπτωση, με δικαστικές αποφάσεις. Ειδικώς, όταν πρόκειται για ημεδαπή ανώνυμη εταιρεία, περί των προσώπων αυτών προέβλεπαν τα σχετικά άρθρα του κ.ν. 2190/1920 (αρθρ. 18_22), ήδη, δε, προβλέπουν τα άρθρα 77 επ. του ορισθέντος να ισχύσει από 1/1/2019 ν.4548/2018. Στο πλαίσιο των διατάξεων αμφοτέρων των νόμων αυτών ισχύουν, ως υπόδειγμα λύσεως επί του εν θέματι ζητήματος, οι παραδοχές της υπ΄ αριθμ. 1000/2018 αποφάσεως του Σ.Τ.Ε.